Wij zijn erg blij met de constructieve en vooral ook kritische inbreng van onze huurdersorganisaties, te weten Huurdersbelang Fryslân en Huurdersbelangenvereniging Heerenveen. Zij zijn verenigd in het Platform Huurders WoonFriesland. Vanwege de volkshuisvestelijke taakoverdracht van Swettehiem in Leeuwarden is de bewonerscommissie van dat complex een bijzondere gesprekspartner. Zij worden ondersteund door huurdersplatform Nieuw Elan.

Actualisatie samenwerkingsovereenkomsten

In 2025 zijn de samenwerkingsovereenkomsten met Huurdersbelang Fryslân en Huurdersbelangenvereniging Heerenveen geactualiseerd en ondertekend. De actualisering verliep met beide huurdersorganisaties in een vlot, constructief en soepel werkproces. 

Op 1 april werd met Huurdersbelang Fryslân een nieuwe samenwerkingsovereenkomst voor vijf jaar getekend. Dit heugelijke moment viel samen met een belangrijk markeringspunt voor de huurdersbelangenvereniging. Op die datum werd ook de naam van De Bewonersraad Friesland veranderd in Huurdersbelang Fryslân (HBF). 

Op 10 april is de handtekening gezet onder de vernieuwde samenwerkingsovereenkomst met Huurdersbelangenvereniging Heerenveen (HBV). Bij de ondertekening liet Marik van Wijk namens de HBV weten dat “We zijn er trots op dat we ons de afgelopen 15 jaar nooit hebben hoeven beroepen op de formele afspraken uit onze overeenkomst. Dat laat zien hoeveel vertrouwen er is en hoe goed we de afgelopen jaren hebben samengewerkt, en dat zullen we blijven doen.” 

De samenwerking met Nieuw Elan is gebaseerd op een pragmatische aanpak. Deze is met name gericht op ondersteuning van de belangenbehartiging van bewoners van Swettehiem, ondersteuning van de bewonerscommissie, aandacht voor leefbaarheid in het complex en het faciliteren van de bewoners. Die bewoners zijn ook actief betrokken bij de plannen voor de herontwikkeling; een nieuw kloppend hart voor de wijk Westeinde waarin wonen, welzijn en zorg duurzaam worden geborgd. Wij troffen ook met Nieuw Elan voorbereidingen om de samenwerking te actualiseren en opnieuw te formaliseren.

De huurdersorganisaties zijn voor WoonFriesland belangrijke partners bij het nemen van impactvolle besluiten. Bij ingrijpende beslissingen zijn we wettelijk verplicht om advies in te winnen bij huurdersorganisaties in ons werkgebied. Maar zelfs wanneer dat niet verplicht is, betrekken wij hen graag aan de voorkant bij beleidswijzigingen en diverse operationele zaken. Hun betrokkenheid helpt ons namelijk om goed afgewogen keuzes te maken. Door vanaf het begin samen te werken, verloopt dit soepel en ontstaat er meer draagvlak.

Adviesaanvragen

• Adviesaanvragen vervangende nieuwbouw Tsjerkepaed Lekkum, B. Lohmanlaan Burgum en Skoalledyk Hempens
• Huurverhoging 2025
• Harmonisatie huurbeleid Terschelling
• Portefeuilleplan WoonFriesland 2025 e.v.
• Wijzigingen beleid woningtoewijzing
• Voorrang toewijzing gezinswoningen
• Jaarplan WF 2026 e.v.

Overige correspondentie

• Bestuursverslag De Bewonersraad 2024
• Aanpassing indexering verhuiskosten en onkostenvergoedingen
• Bijdrage en inzet Huurdersbelang Fryslân voor de prestatieafspraken 2026 e.v.
• Stalling scootmobielen in openbare ruimtes
• Jaarlijkse bijdrage WoonFriesland aan De Bewonersraad
• Jaarlijkse bijdrage WoonFriesland aan Huurdersbelangenvereniging Heerenveen

In een aantal complexen, wijken en buurten hebben wij structureel overleg met de bewonerscommissies. Vast onderdeel van het overleg is de begroting van de servicekosten. Ook kan een bewonerscommissie punten aandragen, bijvoorbeeld (groot)onderhoud of leefbaarheid.

In samenwerking met de Vereniging van Friese Woningcorporaties (VFW), de Friese Huurdersorganisaties en het Fries Sociaal Planbureau (FSP) is ook dit jaar weer het jaarlijkse onderzoek over de vraagdruk uitgevoerd. De resultaten zijn in de vorm van een tabellenboek in september door het Fries Planbureau gepubliceerd. Opnieuw is vastgesteld dat de vraagdruk nog steeds verder toeneemt. Tegelijkertijd neemt ook de doorstroming in de sociale huur nog steeds af. Dergelijke informatie is belangrijk om te kunnen beslissen over wel of geen uitbreidingsnieuwbouw, of om input te leveren voor de systematiek van woonruimteverdeling.

In 2025 is de samenwerkingsovereenkomst ten behoeve van het uitvoeren van het vraagdrukonderzoek met het Fries Sociaal Planbureau vernieuwd en verlengd. In overleg met de Friese corporaties en de huurdersorganisaties die betrokken zijn bij het vraagdrukonderzoek, hebben we afgesproken om de jaarlijkse themabijeenkomst over de vraagdruk te wijzigen in een tweejaarlijkse bijeenkomst en om 1x in de twee jaar eventueel aanvullend onderzoek uit te voeren. De resultaten zullen we op de tweejaarlijkse themabijeenkomst aan externe stakeholders presenteren. Het eerste aanvullende onderzoek zal worden uitgevoerd in 2026 en betreft een onderzoek naar verhuismotieven in de sociale huur. De uitkomsten geven mogelijk handvatten om de doorstroming te bevorderen.

If you can dream it, you can do it! Deze uitspraak van de bekende filmproducent Walt Disney bleek het perfecte script voor onze DreamHûs Day op donderdag 22 mei. In aanwezigheid van vele belanghouders vierden we ons vijfjarig bestaan en beklonken we de volgende vijf. Tijdens deze viering deelden we de kennis en innovaties die zijn verworven sinds het bestaan van het Dreamhûs op de Greenvillage op het terrein van de TU-Delft. 

Samen met innovators, ondernemers, corporaties en beleidsmakers lieten we zien dat dromen kunnen leiden tot bijzondere innovaties die het verschil maken. In DreamHûs doen we wat Walt Disney belooft: we laten dromen uitkomen. Dromen om bestaande woningen op een betaalbare, effectieve maar bovenal slimme manier te verduurzamen. Wij geloven niet in sprookjes maar wel in de betovering die ontstaat wanneer je de kracht, kennis en knowhow van ketenpartners samenbrengt. Oftewel: de magie van innovatie. Het werd een prachtige en leerzame dag voor ons en al onze stakeholders en ketenpartners.

In juli 2025 hebben de overheden (Rijk/provincie/Friese gemeenten) de regionale woondeals t/m 2030 herijkt. De nationale ambitie is om 30% van de bouwopgave in het sociale huursegment te realiseren. Voorwaarde is dat de corporaties, die daar het grootste aandeel in kunnen leveren, voldoende middelen beschikbaar hebben om dat tot stand te brengen, aldus de tussen de overheidslagen afgesproken voorwaarden. 

De provincie heeft op grond van die afspraak eind 2025 het initiatief genomen om zicht te krijgen op de Friese balans tussen opgaven en middelen. Met gemeenten, collega-corporaties en het Rijk is begonnen met een analyse. WoonFriesland kan, gebaseerd op de actuele en ambitieuze portefeuillestrategie, de (financieel gezonde) meerjarenbegroting en afspraken over concrete locaties, goed inzicht geven in haar aandeel. Naast zicht op die balans, geven de uitkomsten ook handvatten voor later voor het maken van afspraken over nieuwbouw na 2030. 

Binnen de Vereniging Friese Woningbouwcorporaties (VFW) is een proces gaande om inzicht te krijgen in de totale opgaven. Naast (al dan niet vervangende) nieuwbouw gaat het dan ook om met name instandhouding en beheer van de woningvoorraad, kwaliteitsverbetering inclusief verduurzaming en leefbaarheid. WoonFriesland haakt daarbij aan zodra dat inzicht op basis van vergelijkbare data en uitgangspunten is verkregen. Dat geldt eveneens voor het geval daar solidariteitsvraagstukken en -verkenningen uit voortvloeien.

Begin 2022 hebben wij het convenant 'Weer Thuis!' ondertekend. De afspraken in het convenant over wonen en begeleiding van de uitstromers uit instellingen voor maatschappelijke opvang en beschermd wonen op provinciaal niveau, vergroten de kans dat kwetsbare bewoners een zelfstandig leven op kunnen bouwen in een eigen huis in de wijk. Met diverse partijen werken we aan het concreet en lokaal inregelen van de afspraken, de monitoring van de uitstroom en het bevorderen van een goede start voor deze uitstromers. 

In 2025 heeft een uitgebreide evaluatie plaatsgevonden van het project Weer Thuis. Hiertoe was het bureau XpertiseZorg ingehuurd. De bevindingen zijn ambtelijk en bestuurlijk breed besproken en verbetertrajecten zijn waar nodig ingezet. Ook zijn aanbevelingen gedaan over hoe we de ervaringen uit Weer Thuis kunnen benutten bij de inrichting van de uitvoeringsorganisatie ten behoeve van de implementatie van de nieuwe urgentieverordening. 

Het huidige convenant Weer Thuis liep af op 31 december 2025. Omdat de urgentieverordening nog niet van kracht is en er door de politieke ontwikkelingen geen zicht was op een concrete invoeringsdatum van de urgentieverordening, hebben de convenantspartijen besloten het convenant te verlengen totdat de urgentieverordening in alle Friese gemeenten van kracht is. Op 9 oktober 2025 heeft het Portefeuille Overleg SDF (Sociaal Domein Friesland) ingestemd met deze verlenging. Vervolgens is ten behoeve van de verlenging een addendum op het convenant Weer Thuis opgesteld, dat door alle convenantspartijen ondertekend is.

Op initiatief van de gemeente Leeuwarden is in 2024 gestart met de voorbereidingen op een zogenoemde regionaal uniforme urgentieverordening. Mede op basis van de Wet Versterking Regie op de Volkshuisvesting krijgen diverse aandachtsgroepen via dit instrument een kans om met urgentie een sociale huurwoning te vinden. Het gaat onder meer om personen uit de maatschappelijke opvang, mensen die mantelzorg ontvangen of geven en bijvoorbeeld ex-gedetineerden. In Friesland is gekozen om ook statushouders, zoals dat nu ook het geval is, op te nemen in die urgentieverordening.

Naast het formeel vaststellen van de zogenoemde Fryske urgentieverordening zijn in 2025 verder voorbereidingen getroffen op het implementeren van de verordening. Het betrof onder meer de werkprocessen, de uitvoeringsorganisatie, monitoring en een samenwerkingsovereenkomst. Voor een groot deel van deze werkzaamheden trokken we op met onder met gemeenten, provincie, collega-corporaties, zorgorganisaties, de Dienst Justitiële inrichtingen en huurdersbelangenorganisaties, Voor de interne werkprocessen is met de collega-corporaties verkend wat nodig is achter de schermen. Zowel op het gebied van automatisering (Frieslandhuurt) als op het gebied van het verhuurproces.

Friesland loopt met deze samenwerking voorop en streeft naar invoering per 1 juli 2026. Dit is echter sterk afhankelijk van het tempo waarin en het moment waarop de Wet versterking regie volkshuisvesting in werking treedt. Daarnaast werkt de minister aan voorstellen rond urgentie voor de aandachtsgroepen statushouders en dakloze gezinnen met minderjarige kinderen. De uitwerking daarvan is sterk bepalend voor de omvang van de urgente doelgroepen, de verordeningen en processen vragen mogelijke aanpassing en de werkzaamheden van de urgentieorganisatie worden uitgebreider.      

In het kader van het wetsvoorstel 'Versterking regie op de volkshuisvesting' moeten gemeenten een woonzorgvisie gereed hebben voor 1 januari 2026. Eerder werd 1 januari 2024 door het Rijk aangegeven, waardoor gemeenten al volop bezig zijn met de voorbereiding.

In Friesland werken gemeenten hiertoe regionaal samen en is gekozen voor het opstellen van een regionale 'wonen, welzijn en zorgvisie', waarna vervolgens gewerkt wordt aan de concretisering en uitvoering van deze visie. 

Deze regionale visies zijn in 2025 Friesland breed vastgesteld en vervolgens is er zowel regionaal als gemeentelijk gewerkt aan de uitwerking van de visies met als doel en ambitie om 'een integrale aanpak op wonen, welzijn en zorg voor ouderen' uit te rollen en te verankeren. Concreet betekent dit dat er gewerkt wordt aan het opstellen van uitvoeringsprogramma’s op basis van de visie. Deze programma’s worden gevuld met concrete projecten en pilots die gezamenlijk door alle ketenpartners in wonen, welzijn en zorg worden aangedragen. 

De mogelijkheden voor de implementatie van dit ‘Lang Leven Thuis-concept’ worden in diverse regio’s verkend, evenals de bijbehorende projectfinanciering en organisatie. In meerdere regio’s is of wordt een kwartiermaker aangesteld om de mogelijkheden in samenspraak met alle partijen te verkennen.

Hiertoe zijn diverse, interactieve bijeenkomsten georganiseerd waaraan WoonFriesland volop haar bijdrage heeft geleverd. Samenwerken met alle stakeholders is essentieel voor onze bewoners om langer thuis te kunnen blijven wonen. De beschikbaarheid van zorg in de buurt is daarbij een essentiële randvoorwaarde, evenals de mogelijkheid, als het thuis echt niet meer gaat, te kunnen verhuizen naar een passend verblijf.

Mede door deze geïntensiveerde contacten wordt de samenwerking in de praktijk werkendeweg gestart of verder uitgebouwd. De herontwikkeling van Swettehiem in Leeuwarden wordt, onder meer gestoeld op de gemeentelijke visie ‘Wonen met zorg’, naast de gemeente, bewoners en buurt vormgegeven met de zorgorganisaties Kwadrant en Alliade. Een ander voorbeeld is wooncomplex Krommestede in Noordwolde. Daar wordt voor de bewoners en met het dorp steeds intensiever opgetrokken samen met de gemeente, zorggroep De Stellingwerven en zorgorganisatie Kwadrant.    

Op grond van de Wet gemeentelijke schuldhulpverlening wordt sinds 2021 structureel samengewerkt om betalingsachterstanden te monitoren en schuldenproblematiek zo veel mogelijk voor te zijn. Met andere vroegsignaleerders (zorgverzekeraar, energiebedrijven, drinkwaterbedrijven) melden we aan gemeenten betalingsachterstanden. De gemeente biedt huishoudens die daarmee kampen hulp aan.

Voorkómen staat centraal, waar nodig wordt ook schuldhulpverlening ingezet. Soms door professionals, ook door bewoners bijvoorbeeld te koppelen aan vrijwilligers van Humanitas. Deze aanpak is succesvol. Huisuitzetting met als (enige) oorzaak huurachterstanden terwijl hulp wordt geboden en geaccepteerd, komt daardoor niet meer voor.

In alle gemeenten werken we samen op het gebied van beheersing van woonlasten. Dat doen we door volop en versneld in te zetten op het energetisch verbeteren van de woningen en bijvoorbeeld het plaatsen van zonnepanelen. Door ook tips voor energiezuinig gedrag te geven en bewoners verder op weg te helpen om ook in eigen huis slimmer te handelen, houden we de energiekosten beheersbaar.

Met gemeenten, energiecoaches, lokale energiecoöperaties en huurdersbelangenorganisaties gaan we nog een stap verder. Niet alleen in het beter onder de aandacht brengen van regelingen bij onze bewoners, maar ook in het organiseren van gezamenlijke acties. Zo hebben we dit jaar in Opsterland en op Schiermonnikoog energiebesparingsdagen georganiseerd. Gemeenten stelden daarbij kleine energiebesparende maatregelen beschikbaar, zoals radiatorfolie en LED-verlichting, terwijl onze vakmannen langskwamen om tochtstrips in de woningen aan te brengen. Via deze onderlinge samenwerking slagen we er steeds beter in om bij te dragen aan het verbeteren van het klimaat en de portemonnee van onze bewoners.

In het kader van het JINC (Jongeren INCorporated)-initiatief ‘Baas van Morgen’ boden we op 3 juni een leerling van Piter Jelles Ynsicht een kijkje in de keuken van onze organisatie. Vanaf de bestuurdersstoel in Grou dacht ze mee over een aantal actuele vraagstukken. Ook kreeg ze een rondleiding in de monumentale voormalige Infirmerie De Wissesdwinger in Leeuwarden, het pand dat getransformeerd wordt tot 30 appartementen. 

De leerlingen die meedoen aan het programma ‘Baas van Morgen’ zijn gekoppeld aan een manager en kunnen dat contact benutten op het moment dat zij daar ergens in hun levenswandel behoefte aan hebben.

Team HRM verzorgde daarnaast in april een sollicitatietraining aan een volle klas met kaderleerlingen van OSG Piter Jelles. Een leerzame scholing waar zij de rest van hun leven van kunnen profiteren. Deze jaarlijkse uitwisselingen zijn elke keer weer verfrissend voor beide partijen